9. Vai trò của giáo dục Phật giáo đối với sự phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh - ThS. Đào Văn Trưởng

Thứ sáu - 06/12/2019 10:05
VAI TRÒ CỦA GIÁO DỤC PHẬT GIÁO ĐỐI VỚI SỰ PHÁT TRIỂN BỀN VỮNG CỦA THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
ThS. Đào Văn Trưởng

  1. ĐẶT VẤN ĐỀ
Trải qua hơn 2.500 năm hình thành phát triển, Phật giáo với tấm lòng từ bi, hỷ xả, ngã, vị tha, thương yêu cứu vớt chúng sinh khỏi trầm luân đau khổ; tinh thần đại trí, đại hùng, đại dũng, đại lực, đại từ bi; Phật giáo đã, đang sẽ tiếp tục những đóng góp quan trọng vào tiến trình phát triển của lịch sử nhân loại. Như nhận định của nhà vật lý học thiên tài người Đức, Albert Einstein: Tôn giáo của tương lai sẽ một tôn giáo toàn cầu, vượt lên trên mọi thần linh, giáo điều thần học. Tôn giáo ấy phải bao quát cả phương diện tự nhiên lẫn siêu nhiên, đặt trên căn bản của ý thức đạo lý, phát xuất từ kinh nghiệm tổng thể gồm mọi lĩnh vực trên trong cái nhất thể đầy đủ ý nghĩa. Phật giáo sẽ đáp ứng được các điều kiện đó1. Với vị thế đó, Phật giáo giáo dục Phật giáo được đánh giá một trong những nhân tố đóng vai trò quan trọng tích cực trong giải quyết nhiều



*. Trường Đại học Tây Bắc.
    1. http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/245/0/3049/Albert_Einstein_va_ dao_Phat
 

vấn đề tính chất toàn cầu hiện nay như mâu thuẫn, xung đột chiến tranh, bạo lực, nghèo đói, dịch bệnh, bất bình đẳng hội, phân hóa giàu nghèo, ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu... với mục tiêu hướng đến một thế giới hòa bình, an lạc phát triển bền vững. Thành phố Hồ Chí Minh một trong những đô thị trẻ, được đánh giá năng động bậc nhất tại Việt Nam khu vực Đông Nam Á cũng đang phải đối mặt với rất nhiều thách thức như ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu, nước biển dâng, triều cường, ngập lụt, xâm nhập mặn, tắc nghẽn giao thông, tệ nạn hội… Do đó, phát triển bền vững lựa chọn tất yếu khách quan của thành phố. trong chiến lược phát triển ấy, Phật giáo những nền tảng, triết lý của giáo dục Phật giáo được kỳ vọng nhân tố quan trọng trong việc định hình một thành phố Hồ Chí Minh ổn định, tươi trẻ, năng động, hội nhập phát triển bền vững trong tương lai.
  1. NỘI DUNG
2.1. Kháiquátchungvề Phậtgovà PhậtgothànhphHồ Chí Minh
Phật giáo (hay đạo Phật) - tôn giáo của hòa bình, đạo đức, trí tuệ, lòng nhân ái, tình yêu thương, tinh thần bình đẳng, bác ái, sự sẻ chia kết nối ra đời vào khoảng thế kỷ VI trước công nguyên tại vùng đất thuộc Nepal ngày nay, bởi một bậc đại trí, đại dũng, đại từ bi, đại giác nglà Siddhartha Gautama ( tức Tt-Đạt-Đa-Cồ Đàm), hay Sakyamuni thường được gọi Đức Phật Thích Ca Mâu Ni (nghĩa bậc giác ngộ, bậc trí giả của dòng dõi Thích Ca).
Sinh thời, Đức Phật cha đức vua Tịnh Phạn mẹ hoàng hậu Mahamaya, sống tại kinh đô Ca-tỳ-la-vệ, vương quốc Thích Ca (một tiểu quốc nhỏ nằm ở vùng biên giới giữa Ấn Độ Nepal ngày nay). Mặc dù, ở địa vị tôn nghiêm, cao quý Thái tử, tương lai sẽ người kế nhiệm ngai vàng, trị vương quốc; sống cuộc sống giàu sang, phú quý, nhung lụa đủ đầy, kẻ hầu người hạ trong hoàng cung xa hoa, tráng lệ, niềm mơ ước của biết bao người trong thế gian nhưng Đức Phật đã quyết tâm từ bỏ tất cả để tìm kiếm khai phá con đường giải thoát cho chúng sinh khỏi vòng quay luân hồi của sinh, lão, bệnh, tử. Dưới cội cây Bồ Đề, Người phát nguyện rằng:
 

Ta ngồi dưới cội này nếu không đạt được đạo thì xương tan, thịt nát cũng không rời khỏi nơi đây2  sau 49 ngày đêm thiền định dưới cội Bồ Đề, Người đã viên mãn toàn giác, nhập đại Niết bàn. Đức Phật đã khám phá ra quy luật vận hành củatrụ,mật của lịch sử con người chúng sinh tìm kiếm bấy lâu nay. Tất cả nằm trong “Tứ diệu đế” (tức bốn chânkỳ diệu, vi diệu, tối thượng; toàn bộ nền tảng, triết lý tinh thần của Phật giáo) gồm: Đế thứ nhất (Khổ đế) nghĩa con người vạn vật sinh ra trong trụ này khổ; Đế thhai (Tp đế) chỉ ra nguyên nn của Khổ là do vô minh và ái dục; Đế thứ ba (Diệt đế) tức khẳng định con người chúng sinh thể diệt Khổ thông qua con đường đạo đức, trí tuệ, diệt trừ minh ái dục; Đế thứ (Đạo đế) con đường, phương pháp để diệt Khổ đạt đến sự giải thoát, giác ngộ, viên mãn, an lạc thanh tịnh.
Tại Việt Nam, Phật giáo được du nhập từ khá sớm, khoảng thế kỷ III trước công nguyên bằng đường biển, do những Thiền người Ấn Độ trực tiếp truyền Phật pháp như: Ma Ha Kỳ Vực (Mahajtivaka), Khâu Đà La (Ksudara)… Trong đó, phải kể đến Thiền sư, nhà truyền giáo người Ấn tên Khâu Đà La (hay Ksudra) gắn liền với trung tâm Phật giáo quốc tế Luy Lâu (nay thuộc tỉnh Bắc Ninh - Việt Nam) - một trung tâm Phật giáo quốc tế của khu vực châu Á thời cổ đại (Ngoài ra, châu Á thời kỳ đó còn hai trung m Pht giáo khác là Bành Thành và Lc Dương thuộc Trung Quốc nhưng xuất hiện muộn hơn không lớn bằng trung tâm Luy Lâu).
Phật trong tiếng Ấn Độ gọi Budda (tức bậc đại trí giả, đại giác ngộ) khi dịch phiên âm sang tiếng Việt, Phật được gọi bằng một cái tên hết sức thun Vit là “Bt, hay ông Bụt trở tnh một vthần linh hết sức gần gũi, nhân từ, thân thuộc của người Việt cho người Việt, luôn mặt tương trợ, giúp đỡ con người trong những lúc khó khăn, tai ương, hoạn nạn, biểu tượng của tình yêu thương lẽ công bằng luôn cứu giúp những người hiền lành, thật thà, lương thiện trừng trị những kẻ gian ác. Phật giáo cũng được bản



2.http://www.daophatngaynay.com/vn/phat-phap/buoc-dau-hoc-phat/dao- phat/7262-Nguon-goc-cua-dao-Phat.html
 

địa hóa, việt hóa cho phù hợp với đặc điểm truyền thống văn hóa sn xut nông nghip lúa nước, tín ngưỡng đa thần, vn vt hữu linh” của người Việt để hình thành nên hệ thống thờ thần tứ Pháp mang đậm bản sắc,tưởng triết lý của Phật giáo Việt Nam: Phật Pháp Vân (tức thần Mây), Phật Pháp (tức thần Mưa), Phật Pháp Lôi (tức thần Sấm), Phật Pháp Điện (tức thần Chớp). Đây những vị thần, vị Phật năng lực siêu nhiên, biểu tượng cho sức mạnh của thiên nhiên, tác động trực tiếp đến đời sống sản xuất nông nghiệp của người Việt.
Trong các giai đon tiếp theo, trải qua nhng bước tng trm cùng lịch sử dân tộc thời đại, Phật giáo ngày càng ăn sâu, bám rễ trở thành một phần không thể thiếu trong việc định hình bản sắc văn hóa, bản lĩnh, cốt cách trí tuệ con người Việt Nam; với vai trò nhập thế, hộ quốc an dânPht giáo luôn đồng nh cùng quốc gia, dân tộc trong những thời khắc quan trọng của lịch sử dân tộc thời đi. Tiêu biu như thời đại Lý - Trn, Pht giáo được đánh giá phát triển mạnh mẽ, đạt cực thịnh những đóng góp quan trọng trong việc trị quốc an dân; bảo vệ độc lập, chủ quyền, thống nhất toàn vẹn lãnh thổ, mở rộng cương vực lãnh thổ quốc gia, xây dựng và phát triển đất nước thịnh trị, nâng cao vị thế của Việt Nam trong khu vực Đông Á trên trường quốc tế với hào khí “Đông A” (hào khí nhà Trần) ngàn năm bất diệt làm nên kỳ tích 3 lần đại thắng quân Mông - Nguyên (được mệnh danh đội quân thiện chiến, hiếu chiến, bách chiến, bách thắng, bất khả chiến bại thời Trung đi) gn lin với vvua anh minh, tài gii Pht hoàng Trn Nn Tông - Người khai sinh ra thin phái Trúc Lâm mang đm bản sắc,tưởng triết lý Phật giáo Việt Nam.
Phật giáo tại thành phố Hồ Chí Minh lịch sử khoảng hơn 300 năm gắn liền với sự hình thành và phát triển của thành phố Hồ Chí Minh (xưa Sài Gòn – Gia Định). Mở đầu trang sử hào hùng ấy sự kiện Xuân Mậu Dần (1698), chúa Nguyễn khi đó Minh vương Nguyễn Phúc Chu sai Thống suất Nguyễn Hữu Cảnh vào kinh lược phương Nam nhằm xác lập chủ quyền chính thức của nhà Nguyễn 
ở vùng đất Nam bộ (bao gồm Đông Nam Bộ, Gia Định - Sài Gòn (nay thành phố Hồ Chí Minh) các tỉnh đồng bằng sông Cửu Long). Xưa kia, Nam Bộ vùng đất chủ, hoang vu, rậm rạp, nhiều thú dữ như rắn,sấu, hổ, nhiều kêch rạch chằng chịt, đất đai phì nhiều màu mỡ, tôm cá, sản vật nhiều kể nhưng dânlại hết sức thưa thớt chưa sự quản lý của Nhà nước. Do đó, trong dân gian còn lưu truyền câu ca:
“Đồng Nai xứ sở lạ lùng
Dưới sông lội, trên rừng cọp um”.
trên hành trình chinh phục, mở cõi về phương Nam đầy khó nhọc nhưng cũng hết sức vẻ vang tự hào ấy, Phật giáo tiếp tục đồng hành, đồng cam cộng khổ, chia ngọt sẻ bùi cùng những người con dân đất Việt trên vùng đất mới đầy hy vọng. Từ đây, những mái chùa nối tiếp nhau ra đời, trở thành trung tâm sinh hoạt văn hóa, tôn giáo, tín ngưỡng không chỉ của người Việt còn của cư dân khác như người Khmer, người Hoa, người Chăm, các thương nhân người nước ngoài sinh sống, làm việc buôn bán tại Gia Định - Sài Gòn... tiêu biểu như chùa Đại Giác, Long Thiền, chùa Kim Chương, chùa Giác Lâm, chùa Long Huê, chùa Tập Phước, chùa Từ Ân, chùa Khải Tường, chùa Pháp Vũ, chùa Huệ Lâm... gắn liền với các vị Thiền sư, Tổ như Phật Ý, Thiên Thai, Thiền Phương, Liễu Thiền, Phật Chiếu, Viên Quang, Minh Khiêm, Đạt Bổn, Trí Tâm, Hải Tịnh...
Trải qua hơn 300 năm hình thành phát triển, Phật giáo thành phố Hồ Chí Minh không ngừng phát triển, lớn mạnh, khẳng định vị thế, vai trò những đóng góp của mình trong công cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc cũng như xây dựng bảo vệ Tổ quốc. Trong đó, kng thể kng nhc tới phong to đu tranh của Pht giáo tại miền Nam Việt Nam nói chung Sài Gòn (thành phố Hồ Chí Minh) nói riêng vào đầu những năm 60 (gắn liền với “Pháp nạn 1963”) với sự kiện tự thiêu của hòa thượng - Bồ tát Thích Quảng Đức tại trung tâm Sài Gòn (ngày 11-6-1963) biểu tình chống lại chế độ khắc, đàn áp đạo Phật của chế độ độc tài gia đình trị Ngô Đình Diệm. Sự kiện này, ngay lập tức đã làm rúng động thế giới khi 
đó. Điều này đã được chính tổng thống M John Kennedy nhận định khi xem bức ảnh bó đuốc sống - tức hình ảnh Hòa thượng Thích Quảng Đức đang cháy rừng rực trên đường phố Sài Gòn (trung tâm chính trị, điểm nóng quốc tế của khu vực thế giới khi đó) đã kng giu ni cm xúc mà thốt lên: Trong lịch sử, chưa có một bức hình nào trên báo đã tạo được nhiều xúc động cùng khắp cả thế giới như bức hình này”3. Đó chưa kể đến trái tim bất diệt của Bồ tát Thích Quảng Đức (cả nghĩa đen nghĩa bóng. sau khi thiêunhiệt độ 4.0000C trái tim của hòa thượng vẫn còn vẹn nguyên). sẽ trường tồn theo thời gian cùng dân tộc thời đại. Sự kiện lịch sử trọng đại này đã tác động sâu sắc tới lịch sử thành phố Sài Gòn (nay thành phố Hồ Chí Minh), Việt Nam thế giới.
Trong công cuộc xây dựng và bảo vTổ quốc Vit Nam xã hi chủ nghĩa hiện nay, với chủ trương đạo pháp đồng hành cùng dân tộc, thăng trầm cùng dân tộc, Phật giáo thành phố Hồ Chí Minh đã nhiều đóng góp quan trọng vào sự phát triển của thành phố nói riêng cả nước nói chung, thể hiện vị thế, vai trò tầm vóc của mình trong nhiều vấn đề, sự kiện lớn, quan trọng, sức ảnh hưởng sâu rộng, sức lan tỏa đến đời sống hội của các tầng lớp nhân dân thành phố Hồ Chí Minh nói riêng, trong nước quốc tế nói chung. Trong đó, phải kể đến vic Pht giáo tnh phố H CMinh cùng với Phật giáo cả nước đã đăng cai tổ chức thành công 3 sự kiện Phật giáo quốc tế quan trọng là: Đại lễ Phật Đản Vesak Liên Hợp Quốc năm 2008 tại Nội, Đại lễ Phật Đản Vesak Liên Hợp Quốc năm 2014 tại Ninh Bình Đại lễ Phật Đản Vesak Liên Hợp Quốc năm 2019 tại Nam. Qua đó, quảng bá, giới thiệu hình ảnh đất nước, con người Phật giáo Việt Nam tươi đẹp, thanh bình, đặc sắc, năng động, trách nhiệm, nhiệt tình, thân thiện, yêu hòa bình cùng mến khách đến bạn bè quốc tế; nâng cao uy tín, vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.



  1. http://www.chuabuuchau.com.vn/chuong/-phong-trao-dau-tranh-cua-phat-giao- mien-nam-viet-nam-1963---nhin-tu-ho-so-luu-tru-bo-ngoai-giao-mi-pgs.ts.-truong-van- chung_39263.html
 
 
    1. Vai trò của giáo dục Phật giáo đối với sự phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh
Th nhất, Phật giáo giáo dục Phật giáo đóng vai trò quan trọng trong việc luận giải thấu đáo việc lựa chọn con đường phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh hoàn toàn phù hợp với xu thế tất yếu khách quan của thời đại đặc điểm, tình hình thực tiễn của thành phố hiện nay.
Như chúng ta đều biết, thành phố Hồ Chí Minh được đánh giá trung tâm kinh tế - tài chính năng động, đầu tàu kinh tế trọng điểm không chỉ của khu vực phía Nam còn của cả nước. Theo báo cáo Vtình hình kinh tế - văn hóa - xã hi tnh phố m 2018, nhim vụ, giải pháp trọng tâm năm 2019” của Ủy ban nhân dân thành phố HCMinh, tính đến hết m 2018: Tng sn phẩm GRDP toàn thành phố đạt 1.331.440 tỷ đồng, tăng 8,3%; tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vđt 1.050.093 tỷ đồng ng 13%. Tng kim ngạch xuất khẩu hàng hóa của doanh nghiệp đạt 38,29 tỷ USD, ng 7,5%. Tng lượng khách quốc tế đến tnh phố đt 7,5 triu lượt, tăng 17,38%; tổng doanh thu ngành du lịch đạt 140.000 tỷ đồng, tăng 21,55%. Đầutrực tiếp nước ngoài (FDI) đạt 7,39 tỷ đô la Mỹ4. Tuy nhiên, bên cnh nhng kết quả đt được, trong phát triển kinh tế - hội thành phố Hồ Chí Minh cũng gặp phải nhiều thách thức cần giải quyết như: tình trạng tăng dân số nhanh chóng, vấn đề việc làm, nhà ở, chế độ phúc lợi hội, phân hóa giàu nghèo, ùn tắc giao thông, tệ nạn hội gây nhức nhối trong hội như nghiện ngập, cờ bạc, trộm cắp, cướp giật, tội phạm công nghệ cao; cùng với đó ô nhiễm môi trường, biến đổi khí hậu, nước biển dâng, triều cường, ngập lụt, xâm nhập mặn… Đây không chỉ thách thức đối với riêng thành phố Hồ Chí Minh cũng thách thức chung của tất cả các thành phố, Chính phủ, quốc gia người dân trên toàn thế giới hiện nay.
Theo Phật giáo, nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng trên,


  1. https://vpub.hochiminhcity.gov.vn/portal/home/van-ban/details.aspx?v=68113
 

trong đó việc con người không nhận thức được nguồn gốc, quy luật hình thành vận hành của vạn vật trong trụ. Quy luật đó, theo Đức Thế Tôn kng gì khác là thuyết “Duyên khởi, Người nói “Này Anada, đừng nói thế. Giáoduyên khởi này sâu xa vẻ sâu xa hơn. Chính không hiểu rõ, không thâm nhập giáonày nhân loại trở nên như cuộn chỉ rối rắm, như ổ kiến rối, như cỏ babajia, không thể thoát ly khỏi khổ xứ, ác thú, địa ngục sinh tử”5. Duyên khởi nguồn gốc từ tiếng Pali “Paticca Samuppàda Dham-ma” nghĩa “Tùy thuộc theo các điều kiện phát sinh, nương theo các duyên sinh” - tức mọi sự vật, hiện tượng trong trụ đều mối liên hệ mật thiết, biện chứng, tác động phụ thuộc lẫn nhau; cái này kết quả, hệ quả từ nguyên nhân của yếu tố này đồng thời cũng chính nguyên nhân dẫn đến kết quả, hệ quả của yếu tố khác; không sự vật, hiện tượng, yếu tố nào nằm ngoài quy luật này. Theo đó, Đức Phật nói Cái này có, cái kia có; cái này sinh, cái kia sinh; cái này không cái kia không; cái này diệt, cái kia diệt6.
Theo Kinh Duyên khởi, mọi chúng sinh trong trụ này đều tồn tại vận hành dựa trên 12 yếu tố: Một minh - tức sự không thấy rõ, quáng, chấp trước, không thấu hiểu về các quy luật của cuộc sống, trong đó khổ nguyên nhân của khổ. Hai Hành, minh sinh ra Hành (nghĩa hành động, tồn tạiba dạng thân, khẩu ý) những hành động, việc làm trong quá khứ hiện tại tạo nghiệp cho hiện tại tương lai tùy thuộc vào mức độ tốt, xấu khác nhau. Ba Thức, Hành sinh ra Thức, tức từ hành động nghiệp báo trước đó sẽ quy định, sự lựa chọn của tâm thức trong hiện tại tương lai. Bốn Danh sắc, Thức sinh Danh sắc, trạng thái, tâm lý, vật lý của sự vật, hiện tượng mới do Ngũ uẩn (tức 5 yếu tố tạo thành thân tâm của con người vạn vật chúng sinh gồm: Sắc uẩn sự nhận biết mình thân 6 giác quan tạo thành; Thọ uẩn cảm giác, cảm nhận; Tưởng uẩn sự nhận biết;


  1. Thích Nhật Từ, Thích Đức Thiện (2019), Phật giáo cách mạng công nghiệp 4.0, Nxb. Hồng Đức, tr.203.
  2. Thích Nhật Từ, Thích Đức Thiện (2019), Phật giáo cách mạng công nghiệp 4.0, Nxb. Hồng Đức, tr.223.
 

Hành uẩn sự cân nhắc, suy xét; Thức uẩn sự thông hiểu, nhận định, khẳng định). Năm Lục căn, Danh sắc sinh ra Lục căn gồm 5 giác quan mắt, tai, mũi, lưỡi, xúc giác ý tức khả năng nhận thức. Sáu Xúc, Lục căn sinh ra Xúc, sự tiếp xúc của sự vật, hiện tượng với thế giới bên ngoài. Bảy Thọ, Xúc sinh ra Thọ, sự cảm nhận của sự vật, hiện tượng. Tám Ái, Thọ sinh ra Ái, sự yêu thương, sự ham muốn. Chín Thủ, Ái sinh ra Thủ, giữ lấy, sở hữu, chiếm hữu. Mười Hữu, Th sinh ra Hữu, sự hiện hữu của những ta gọi sự tồn tại của thế giới vạn vật trong trụ. Mười một Sinh, Hữu dẫn đến Sinh, sự sinh trưởng, phát triển của vạn vật trong trụ. Mười hai Lão tử, Sinh dẫn đến Lão tử, sự già nua, thoái hóa, chết chóc, hoại dit. Trong 12 yếu tố trên, thì Vô minh, ái dục chính nguồn gốc cho mọi khổ đau “Thế giới con người đang thấy biết thế giới chấp thủ của điên đảo tâm, điên đảo tưởng, điên đảo tình điên đảo kiến phát sinh do minh”7. Do đó, để diệt trừ tận gốc vô minh, ái dục thì theo Đức Pht, Trung đo là con đường lý tưởng duy nhất.
Nói vTrung đo, Trong Kinh Chuyn Pháp Luân, Đức Pht nói như sau: “Này các Tỳ kheo, hai điều thái quá, người xuất gia không nên theo. Thế nào hai? Một đắm dục lạc, hạ liệt, phàm phu, không xứng thánh hạnh, không thiệt lợi đạo. Hai tu khổ hạnh, khổ đau, không xứng Thánh hạnh, không thiệt lợi đạo. Này các Tỳ kheo, chính nhờ từ bỏ hai điều thái quá này, Như Lai giác ngộ trung đạo, con đường đem đến pháp nhãn, trí huệ đưa lại an tịnh, thượng trí, chng Niết bàn.8. Theo đó, Trung đo là con đường tránh xa hai cực đoan: một thiên về hưởng thọ dục vọng, hai tu tập khổ hạnh; con đường trung tâm, chính giữa, đúng đắn nhất, sáng suốt nhất,tưởng an lạc nhất; không sự cực đoan hóa, hay tuyệt đối hóa một mặt, một khía cạnh hay một yếu tố nào.
Đó con đường của trí tuệ, đạo đức nhân văn, của sự kết hợp hài


  1. Thích Thông Lạc (2011), Những lời gốc Phật dạy, tập 2, Nxb. Tôn giáo, tr.45.
  2. Thích Nhật Từ (2019), Nền tảng giáo dục Phật giáo về đạo đức, Nxb. Tôn giáo, tr.102.
 

hòa, biện chứng, cân bằng giữa con người với môi trường tự nhiên môi trường hội; giữa thế hệ hiện tại với quá khứ tương lai. hoàn toàn phù hợp với quan điểm của chúng ta về phát triển bền vững, được đề cập đến trong Báo cáo Tương lai của chúng ta, công bố bởi Ủy ban Môi trường Phát triển thế giới (năm 1987) như sau: Phát triển bền vững sự phát triển có thể đáp ứng được những nhu cầu hiện tại không ảnh hưởng, tổn hại đến những khả năng đáp ứng nhu cầu của các thế hệ tương lai9. con đường phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh và nhân loại đang theo đui ngày hôm nay cũng chính là con đường Trung đo mà Đức Thế Tôn nói cách đây hơn hai mươi thế kỷ nhưng được đặt trong hoàn cảnh mới, vận hội mới.
Th hai, Phật giáo giáo dục Phật giáo đóng vai trò quan trọng trong việc định hình con đường phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh.
thể khẳng định, phát triển bền vững con đường tất yếu của thành phố Hồ Chí Minh toàn nhân loại, nhưng phát triển bền vững thật sự gì? Con đường đó nằmđâu? như thế nào? Làm thế nào để phát triển bền vững? Thật sự không phải vấn đề đơn giản. Tuy nhiên, tất cả những thắc mắc này sẽ được giải đáp qua giáo lý Trung đo đy vi diu mà Đức Thế Tôn đã trải bao m sức, khổ cực khai phá kiếm tìm cho chúng sinh, như Người từng khẳng định: “Này các Tỳ kheo, trung đạo do Như Lai giác ngộ, đem đến pháp nhãn, trí huệ, đưa lại an tịnh, thượng trí, giác ngộ, Niết bàn gì? Chính Bát chánh đạo: chính kiến, chính duy, chính ngữ, chính nghiệp, chính mệnh, chính tịnh tiến, chính niệm, chính định”10.
Trung đo, theo Đức Pht kng gì khác là thực nh Bát cnh đạo (hay Bát chính đạo) - Tám con đường tu dưỡng, rèn luyện trí tuệ, đạo đức thân tâm giúp chúng sinh thoát khỏi vòng trầm luân


  1. Thích Nhật Từ, Thích Đức Thiện (2019), Cách tiếp cận của Phật giáotiêu thụtrách nhiệm, phát triển bền vững, Nxb. Hồng Đức, tr.252.
  2. Thích Nhật Từ (2019), Nền tảng giáo dục Phật giáo về đạo đức, Nxb. Tôn giáo, tr.102-
103.
đau khổ, đạt đến giác ngộ, giải thoát. Một , Chính kiến (hay chánh kiến), nghĩa là phải có cái nhìn đúng đắn, chân chính về con đường phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh. Hai là, Chính tư duy (hay chánhduy) nghĩa phải suy nghĩ đúng đắn, chân chínhvconđườngpháttrinbnvngcủatnhphố Hồ Chí Minh trong hiện tại tương lai. Ba là, Chính ngữ (hay chánh ngữ) nghĩa tức phải sử dụng lời nói, ngôn từ đúng đắn, chân chính về con đường phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh trong quá trình tuyên truyền, giới thiệu, vận động, triển khai thực hiện. Bốn , Chính nghiệp (hay chánh nghiệp) nghĩa phải hành động đúng đắn, chân chính về con đường phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh các thế hệ người dân, môi trường tự nhiên môi trường văn hóa hội của thành phố. Năm là, Chính mạng (hay chánh mạng) nghĩa trong phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh, các nghề nghiệp, công việc, sinh kế, mưu sinh phải đúng đắn, chân chính phù hợp với thuần phong, đạo đức, thuần phong, mĩ tục, pháp luật Việt Nam quốc tế. Sáu là, Chính tinh tấn (hay chánh tinh tấn, hay chính tịnh tiến) nghĩa phải thực hiện siêng năng, cần kiệm, cố gắng, nỗ lực đúng đắn, chân chính trong quá trình xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh. Bảy là, Chính niệm (hay chánh niệm) nghĩa phải sự tưởng nhớ, ghi nhớ, tâm niệm, đúng đắn, chân chính, nghiên cứu, tổng kết, rút kinh nghiệm trong quá trình xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh. Tám là, Chính định (hay chánh định) nghĩa phải sự tập trung, tinh tấn đúng đắn, chân chính, quyết tâm thực hiện thành công con đường xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh.
Tóm lại, phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh phải phát triển bền vững từ trongtưởng, lập trường, thái độ, nhận thức, suy nghĩ, lời nói, hành động, việc làm, tác phong, lối sống; sự chung tay, đoàn kết của toàn hệ thống chính trị mọi người dân thành phố. Phấn đấu một thành phố Hồ Chí Minh năng động, phát triển, đặc sắc, hòa bình, ổn định, thân thiện trong lành. Đó 
phải con đường của nhân dân, do nhân dân nhân dân thành phố Hồ Chí Minh trong quá khứ, hiện tại tương lai.
Th ba, Phật giáo giáo dục Phật giáo đóng vai trò quan trọng trong việc tạo dựng môi trường hòa bình, ổn định, thân thiện cho sự phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh.
Để phát triển bền vững, thì môi trường hòa bình, ổn định, thân thiện hết sức cần thiết, thể nói điều kiện tiên quyết; bởi mỗi thành phố (trong đó thành phố Hồ Chí Minh), quốc gia, dân tộc toàn nhân loại không thể phát triển, chưa nói tới phát triển bền vững nếu chúng ta luôn luôn hoặc nguy nằm trong tình trng bt ổn, mâu thun, xung đột chiến tranh. Trong o cáoVề tình hình kinh tế - văn hóa - hội thành phố năm 2018, nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm năm 2019” của Ủy ban nhân dân thành phố Hồ CMinh nhận định: Trong m 2018, tình hình an ninh chính trị được đảm bảo nhưng tiềm ẩn nhiều nguy phức tạp, các hoạt động kích động biểu tình chống phá, các hoạt động tuyên truyền xuyên tạc, đưa tin sai sự thật trên mạng internet, mạng hội diễn biến phức tạp”11.
Do đó, một môi trường hòa bình, an toàn, ổn định hết sức cần thiết cho sự phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh. Phật giáo với trí tuệ đạo đức nhân văn cao cả, tấm lòng từ bi, hỷ xả, ngã vị tha luôn thương yêu cứu vớt chúng sinh ra khỏi vòng luân hồi của khổ đau, sanh tử; luôn chủ trương đề cao tôn trọng hòa bình, ổn định; lên án, ngăn chặn, đẩy lùi, hạn chế, tiến tới chấm dứt chiến tranh bạo lực, nguồn cơn gây ra tội lỗi, tội ác cho nhân loại chúng sinh. Để đi đến hạn chế, chấm dứt mâu thuẫn, xung đột, Phật giáo khuyên răn khuyến khích con người hướng thiện, hành thiện, ra sức làm những việc thiện như không sát sinh, không nói dối, không ác khẩu, không tham, không sân, không si “Từ bỏ sát sinh thiện, từ bỏ lấy của không cho thiện, từ bỏ nói láo thiện, từ bỏ lấy của không cho thiện, từ bỏ nói láo thiện, từ bỏ



  1. https://vpub.hochiminhcity.gov.vn/portal/home/van-ban/details.aspx?v=68113
 

nói hai lưỡi thiện, từ bỏ ác khẩu thiện, từ bỏ nói phù phiếm thiện, không tham dục thiện, không sân thiện, chánh tri kiến thiện”12; ngược lại lên án, phê phán, phủ nhận những hành động được cho không thiện tâm, gây nguy bất ổn cho hội như sát sinh, ác khẩu, nói dối, tham, sân, si “Sát sinh bất thiện, lấy của không cho bất thiện, nói láo bất thiện, nói hai lưỡi bất thiện, ác khẩu bất thiện, nói phù phiếm bất thiện, tham dục bất thiện, sân bất thiện, kiến bất thiện”13. Mục đích nhân văn cao cả của Phật giáo giáo dục Phật giáo hướng tới xây dựng một hội thiện tâm, hòa bình, ổn định, thịnh vượng an lạc ngay trong thế gian này. vậy, thành phố Hồ Chí Minh chỉ thực sự bền vững khi tạo dựng được một môi trường hòa bình, ổn định.
Thứ tư, Phật giáo giáo dục Phật giáo đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng thành phố Hồ Chí Minh xanh, sạch, đẹp thân thiện với môi trường.
Trên con đường trở thành đô thị trẻ, năng động, hiện đại phát triển nhất tại Việt Nam, bên cạnh những kết quả rất đáng khích lệ đạt được trong phát triển kinh tế - hội, thành phố Hồ Chí Minh cũng đang phải đối diện với rất nhiều thách thức, trong đó vấn đề ô nhiễm môi trường đang diễn ra hết sức nghiêm trọng từ như ô nhiễm đất, nước, không khí, khói bụi, tiếng ồn cho đến thực phẩm; cùng với đó tình trạng biến đổi khí hậu làm nhiệt độ trái đất nóng lên, gây ra hiện tượng hiệu ứng nhà kính, thời tiết cực đoan gây mưa lớn, triều cường, ngập lụt nghiêm trọng đang đe dọa trực tiếp đến chất lượng cuộc sống của người dân sự phát triển của thành phố. Do đó, bảo vệ môi trường, chống biến đổi khí hậu hết sức cấp bách cần thiết cho sự phát triển bền vững của thành phố Hồ Chí Minh.
Phật giáo được cho tôn giáo luôn chủ trương coi trọng đề cao môi trường tự nhiên bảo vệ môi trường tự nhiên. Sinh thời,


  1. Thích Minh Châu (1991), Đại tạng kinh Việt Nam, Kinh Trường bộ, tập 1, Viện nghiên cứu Phật học Việt Nam, ấn hành, tr.133.
  2. Thích Minh Châu (1991), Đại tạng kinh Việt Nam, Kinh Trường bộ, tập 1, Viện nghiên cứu Phật học Việt Nam, ấn hành, tr.112.
 

Đức Phật cuộc sống gần gũi, chan hòa cùng thiên nhiên, Người xuất thân từ dòng dõi vương quyền nhưng không lựa chọn nơi hoàng cung nguy nga, tráng lệ chọn một khu rừng tên Lâm-tỳ- ni với rất nhiều cây cỏ, hoa lá, chim muông để đản sinh. Người như muốn tuyên bố với thế giới chúng sinh rằng, Người xuất hiện trên hành tinh, trụ này lẽ tự nhiên để cứu vớt chúng sinh ra khỏi trầm luân, đau khổ. trên con đường tu học, Người đã chứng ngộ chântại Bodh Gaya (Bồ đề Đạo tràng) dưới gốc cây Bồ đề bình dị, dân giã, biểu tượng cho sự giác ngộ, trí tuệ sức mạnh của tự nhiên (sau 49 ngày thiền định) chứ không phải chốn hoàng cung hay một nơi xa hoa nào khác. Điều đó cho thấy vị trí, vai trò, tầm vóc sứ mệnh lịch sử của Đức Phật với thiên nhiên trụ.
Để bảo vệ môi trường thiên nhiên, Phật giáo khuyên con người thực hiện ngũ giới (Năm điều cấm kỵ, tuyệt đối không được phép làm không sát sinh, không trộm cắp, không dâm, không nói dối, không sử dụng chất gây nghiện). Th nhất, không sát sinh nghĩa tôn trọng sự sống của chúng sinh, bảo vệ, giúp đỡ muôn loài sinh vật cùng tồn tại; tạo sự cân bằng môi trường sinh thái tự nhiên, hòa bình an lành cho muôn loài. Do đó, sát sinh chúng ta đang góp phần phá vỡ các quy luật tự nhiên, hủy diệt thiên nhiên; sinh thời, Đức Phật từng nói: “Dẫu muôn loài khác nhau, nhưng sự sống chỉ một, sau khi giết chết chúng sinh, người sẽ đầu thai làm thú vật, nhiều thú vật sẽ làm người. Người vật lẫn lộn, lúc làm người, lúc làm vật, thế mà vẫn cùng một dây liên lạc như anh em. Không thể lấy máu của thú vật rửa tội cho mình. Xin các vị thần tha tội một việc ích. Nếu các ngài đều thiện thì các ngài sẽ không tha thứ cho một việc làm ác như thế. Nếu các ngươi làm ác thì dẫu giết bao nhiêu thú vật đi nữa để cúng thì các ngươi cũng không hết ác được”14. Do đó, Đức Phật khuyên chúng ta phải tâm từ bi (tức yêu thương, trân trọng) không chỉ đồng loại cả chúng sinh vạn vật trong trụ này. vậy, Phật giáo chủ trương không sát sinh để bảo vệ muôn loài cho dù nhỏ bé như sâu bọ, côn trùng cho


  1. Giáo án rèn nhân cách lớp ngũ giới đức hiếu sinh, 2012, Nxb. Tôn giáo, tr. 309.
 

đến yếu mm như cây c, hoa lá, chim mng… Trong Pht giáo có truyn thống An cư kiết h” để bảo vệ môi trường tự nhiên nghĩa là trong ba tháng mùa mưa mọi người hạn chế đi lại, tập trung tu học giáo lý để tránh tình sát sinh những sinh vật nhỏ bé như sâu bọ, côn trùng, muông thú, góp phần bảo vệ môi trường thiên nhiên.
Th hai, không trộm cắp đây nghĩa chúng ta không lấy hoặc sở hữu những thứ không thuộc về chúng ta, nhỏ từ cái kim, sợi chỉ đến những cái lớn hơn như tiền của, vàng bạc, hàng hóa, nhà cửa, xe cộ… cho đến sức khỏe, sinh mạng, môi trường sống trong lành (không bị ô nhiễm bởi không khí, nguồn nước, thực phẩm, khói bụi, tiếng ồn…) không chỉ của con người của chúng sinh trong toàn trụ. Do đó, chúng ta không chỉ tôn trọng, bảo vệ, giữ gìn tài sản của người khác phải biết chân quý, bảo tồn phát triển “mẹ thiên nhiên” cũng chính bảo vệ chính chúng ta. Th ba không được nói dối nghĩa nói lời không ngay thẳng, ngữ, vọng ngữ, nói sai sự thật, lừa dối người khác lừa dối chính mình nhằm thỏa mãn ham muốn dục vọngnhân. Thực tiễn cho thấy, sở dĩ môi trường tự nhiên biến đổi cực đoan như ngày nay do con người đang không chỉ lừa dối thiên nhiên còn lừa dối cả chính chúng ta mục tiêu tham vọng của con người không những khai thác còn cải tạo, chinh phục, thậm chí chế ngự tự nhiên.
Th không dâm nghĩa chúng ta không chỉ giữ gìn hạnh phúc, hòa bình, ổn định, an lạc cho mình còn cho người khác cho cả chúng sinh. Bởi dâm cũng chính nguyên nhân gây ra đau khổ không chỉ cho con người cho cả vạn vật trong trụ này. Th năm không được sử dụng chất gây nghiện như rượu, bia, đồ uống cồn, chất kích thích... làm cho chúng ta suy kiệt sức khỏe cả thể chất tinh thần; thiếu minh mẫn, tỉnh táo, sáng suốt, tạo ảo giác, bất ổn về mặt tâmgây ra những hậu quả nghiêm trọng cho bản thân, gia đình toàn hội; lãng phí, tốn kém cho nền kinh tế, làm ô nhiễm môi trường thiên nhiên… Tóm lại, những hành động của chúng ta ngày hôm nay sẽ tác động trực tiếp đến chúng ta trong hiện tại tương lai. Thông điệp Phật giáo hướng 
đến chúng ta hãy tỉnh thức hành động mẹ thiên nhiên, trái đất hành tinh ngay lúc này đó chính sự sống của chính chúng ta.
Th năm, Phật giáo giáo dục Phật giáo đóng vai trò quan trọng trong giáo dục đời sống văn hóa tinh thần, đạo đức lối sống cho người dân thành phố Hồ Chí Minh.
Hiện nay, thành phố Hồ Chí Minh được đánh giá một trong những đô thị trẻ, năng động, phát triển hàng đầu tại Việt Nam về công nghiệp, thương mại, du lịch dịch vụ. Nhưng bên cạnh sự phát triển, thành phố cũng đang gặp phải vấn đề chung của nhiều đô thị khác gặp phải đó tình trạng sa đọa về đạo đức, lối sống của một bộ phậndân đô thị, đặc biệt thế hệ trẻ, những chủ nhân tương lai của thành phố đất nước do mặt trái của nền kinh tế thị trường, của đô thị hóa, của lối sống công nghiệp… làm băng hoại nhiều giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của dân tộc; ô nhiễm môi trường văn hóa từ nghe, đọc, nói đến nhìn; thay vào đó lối sống lệch lạc, thiên vềnhân, thờ ơ, cảm, vị kỷ, trách nhiệm, ăn chơi, dục vọng, hưởng lạc làm xuất hiện nhiều tệ nạn, hiện tượng tiêu cực trong hội như tham nhũng, hối lộ, chạy chức chạy quyền, cờ bạc, rượu chè, nghiện ngập, cướp giật, nóng vội, thiếu hiểu biết, thiếu kiên nhẫn dẫn đến vi phạm pháp luật… Cùng với đó, sự phát triển nhanh chóng của khoa học công nghệ, làm cho con người ngày càng phụ thuộc vào máy móc công nghệ. Nếu chúng ta không được trang bị một nền tảng đạo đức vững chắc để làm chủ khoa học công nghệ thì đây sẽ mối nguy hiểm khôn lường, điều đã được Các Mác cảnh báo từ hơn một thế kỷ trước: “Chúng ta thấy rằng máy móc một sức mạnh kỳ diệu rút ngắn lao động của con người, làm cho lao động sinh sản dồi dào hơn, nhưnglại đem lại cho con người nạn đói sự kiệt quệ. Những nguồn của cải mới, trước đến nay chưa từng có, do một phép lạ nào đó kỳ quặc khó hiểu biến thành ngọn nguồn của sự nghèo khổ. Chiến thắng của k thuật dường như được mua bằng sự sa đọa của đạo đức. Người ta cảm tưởng rằng nhân loại càng chinh phục tự nhiên bao 
nhiêu thì con người càng trở thành lệ của sự đê tiện của chính mình bấy nhiêu”15.
Trong khi đó, Pht giáo với nn tảng đo đức trí tuệ vng chc, dựa trên hệ thống giáo lý, giáo luật hết sức khoa học, chặt chẽ, sâu sắc như Luật Nhân quả, Luân hồi, nghiệp báo; Ngũ giới (Năm giới luật bản không sát sinh, không trộm cướp, không dâm, không nói dối, không uống rượu (trong hội hiện đại không sử dụng chất kích thích)); Thập thiện (mười việc thiện nên làm): không sát sinh, không, không trộm cướp, không dâm, không nói dối, khôi nói lời hai chiều, không nói lời độc ác, không nói thêu dệt, không tham dục, không sân, không si; Giới Lục hòa (Lục hòa Kinh pháp, Lục hòa cộng trụ) nghĩa sáu pháp nhằm dung hòa các mối quan hệ hội Thân hòa đồng trụ (chung sống, hành động hòa đồng), Khẩu hòa tránh (lời nói, ngôn từ hòa đồng), Ý hòa đồng duyệtthức, ý chí, ý nghĩ hòa đồng), Lợi hòa đồng huân (quyền lợi, lợi ích hòa đồng), Giới hòa đồng tu (kỷ luật, giới luật hòa đồng), Kiến hòa đồng giải (nhận thức, kiến giải hòa đồng); Tứ lượng tâm (Tứ Phạm Trú) gồm Từ, Bi, H, Xả; Vị tha (tình yêu thương, đức hy sinh, lòng khoan dung); ngã (không cái tôi, cái ta); thường (không thường hằng, bất biến); Tứ ân (bốn ân đức lớn mỗi người Phật tử đều phải khắc cốt ghi tâm) ơn cha mẹ, ơn chúng sinh, ơn quốc gia, ơn Tam bảo (Phật, Pháp, Tăng); Thập đức (mười nguyên tắc đạo đức bậc quân vương, những người lãnh đạo quản trị quốc gia phải có)… Tất cả đều hướng tới mục đích nhân văn cao cả giáo dục con người sống hướng thiện, hành thiện, biết yêu thương, tôn trọng, hy sinh, hiến dâng, trách nhiệm với bản thân, gia đìnhcộng đồng hội; xây dựng một hội đạo đức, tốt đẹp, văn minh “Không làm mọi điều ác. Thành tựu các hạnh lành. Tâm ý giữ trong sạch. Chính lời chư Phật dạy”16.
Trong thực tin, Pht giáo nói chung và Pht giáo tại tnh phố Hồ Chí Minh không những làm tốt nhiệm vụ hoằng dương Phật


  1. C.Mác, Ph. Ăngghen (1993), Toàn tập, tập 12, Nxb. Chính trị quốc gia, Nội, tr. 10.
  2. Thích Minh Châu (2016), Kinh Pháp, Nxb. Phương Đông, tr. 85.
 

Pháp, phổ độ chúng sinh, vận động, tuyên truyền, giáo dục, đạo đức lối sống cho các tầng lớp nhân dân Phật giáo còn tích cực tham gia vào các hoạt động thiện nguyện hộicộng đồng như: xây nhà tình nghĩa, tặng quà, giúp đỡ người tàn tật, người công với cách mạng, người nghèo, người đơn không nơi nương tựa, nhữngnhân gia đình hoàn cảnh khó khăn; làm cầu, làm đường, xây dựng trường học, bệnh viện, nhà văn hóa... Đây những hoạt động đầy tính nhân văn, ý nghĩa thiết thực trong việc truyền cảm hứng lan tỏa tình yêu thương cho cộng đồng, góp phần quan trọng vào việc xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh, như những Phật giáo đã đồng hành cùng thành phố dân tộc trong suốt chiều dài lịch sử. Điều đó được minh chứng qua câu ca dao:
Mái chùa che chở hồn dân tộc Nếp sống muôn đời của tổ tông.”
Th sáu, Phật giáo giáo dục Phật giáo đóng vai trò quan trọng trong việc đề cao, vị trí, vai trò của nhân tố con người; phát huy tinh thần chủ động, tích cực trong xây dựng phát triển thành phố Hồ Chí Minh bền vững.
Sinh thời, Đức Phật luôn tin tưởng, đề cao vị trí, vai trò, trí tuệ sức mạnh của con người. Bởi chính Đức Thế Tôn do Nhân Duyên đản sinh, thành đạo nhập đại Niết bàn trong đời sống của một con người. Do đó, Người thấu hiểu đặt niềm tin vào trí tuệ sức mạnh của con người; theo Đức Phật, con người sinh ra đều “Phật tánh” (tức tính Phật) hoàn toàn khả năng trở thành Phật nếu con người hiểu biết Phật pháp, tu tập rèn luyện trí tuệ, đạo đức, thân tâm theo con đường Tứ diệu đế Người đã tìm ra. Người nói: Ta là Pht đã tnh, các ngươi là Pht sẽ tnh17. Trên hành trình giác ngộ thành Phật của chính mình ấy, Người khu- yên con người nên phát huy tính chủ động, sáng tạo tự thắp đuốc lên đi, hãy ngọn đuốc của chính mình, không phụ thuộc vào


  1. Thích Nhật Từ (2019), Nền tảng giáo dục Phật giáo về đạo đức, Nxb. Tôn giáo, tr.104.
 

người khác, ngay cả Đức Phật, Người nói: “Như Lai chỉ người chỉ đường, mi người phải tự đi đến, kng ai đi thế cho ai được.18. Trong Kinh Tương Ưng, Đức Pht nói: “y sng tự mình làm hòn đảo của chính mình, này các Tỳ kheo, hãy nương tựa nơi chính mình, không nương tựa nơi một ai khác. Hãy lấy pháp làm hòn đảo, hãy lấy pháp làm chỗ nương tựa, không nương tựa một ai khác”19. Liên hệ với thực tiễn xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh hiện nay, chúng ta cần phát huy hơn nữa tinh thần tích cực, chủ động, sáng tạo của mỗi công dân đang sinh sống, học tập, lao động, làm việc tại thành phố Hồ Chí Minh vào xây dựng, kiến thiết phát triển thành phố. Bởi lẽ, mục tiêu xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh chỉ thể thực sự thành công khi mỗi người dân nhận thức được quyền lợi, nghĩa vụ trách nhiệm thật sự của mình trong xây dựng phát triển thành phố. con đường xây dựng, phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh không khác phải nhân dân, của nhân dân do chính nhân dân thành phố Hồ Chí Minh thực hiện.
Th bảy, Phật giáo giáo dục Phật giáo đóng vai trò trong việc thúc đẩy tiến trình kết nối, hợp tác hội nhập quốc tế trên con đường phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh.
Phật giáo với tưởng từ, bi, hỷ, xả, ngã, vị tha, thương yêu con người sẽ cầu nối, sứ giả của hòa bình để kết nối trái tim, trí tuệ của các tầng lớp nhân dân thành phầndân đến từ các tỉnh thành, vùng miền, các nền văn hóa, các dân tộc, tôn giáo, các quốc gia khác nhau đang sinh sống, học tập, lao động, công tác, nghiên cứu, làm việc tại thành phố Hồ Chí Minh; cùng nhau nỗ lực cố gắng phấn đấu xây dựng Hồ Chí Minh trở thành đô thị hiện đại, năng động, xanh, sạch, đẹp, thịnh vượng, đáng sống, hội nhập phát triển bền vững cho mọi người mọi người. Nhận định về vai trò kết nối của Phật giáo, nhà vật lý học thiên tài người Đức Albert



  1. Thích Nhật Từ (2019), Nền tảng giáo dục Phật giáo về đạo đức, Nxb. Tôn giáo, tr.105.
  2. Thích Minh Châu (2013), Đại tạng kinh Việt Nam truyền, Kinh Tương Ưng bộ, Phẩm Tự mình làm hòn đảo, tập 1, Nxb. Tôn giáo, tr. 673.
 

Eistein khẳng định: “Phật giáo một chiếc cầu nối liền tôn giáo với nhữngtưởng khoa học, khích lệ con người khám phá những tiềm năng lớn lao nằm sâu kín trong bản thân con người môi trường sống của con người. Phật giáo siêu vượt thời gian”(20). Do đó, trên hành trình xây dựng phát triển thành phố Hồ Chí Minh trở thành đô thị hiện đại, năng động, hội nhập phát triển bền vững không thể thiếu vắng sự đồng hành đóng góp của Phật giáo nền giáo dục Phật giáo.
    1. Một số đề xuất
Qua nghiên cứu, tìm hiểu vai trò những đóng góp của Phật giáo giáo dục Phật giáo đối với sự phát triển bền vững không chỉ của thành phố Hồ Chí Minh của toàn nhân loại, chúng tôi xin đề xuất một số giải pháp nhằm đẩy mạnh hơn nữa việc xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh trong thời gian tới dưới lăng kính, quan điểm góc nhìn của Phật giáo về con đường phát triển bền vững như sau:
Một là, cần tiếp tục làm tốt công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục, nâng cao hơn nữa nhận thức của các cấp ủy Đảng, chính quyền các tầng lớp nhân dân trong toàn thành phố về vị trí, vai trò mục tiêu phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh.
Hai là, trong quy hoạch, xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh cần tạo dựng một môi trường hòa bình, an toàn, ổn định thân thiện.
Ba , trong quy hoạch, xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh cần quan tâm đến việc bảo vệ môi trường, chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu, hướng tới mục tiêu trở thành đô thị thông minh, xanh, sạch, đẹp, thân thiện với môi trường.
Bốn là, trong quy hoạch, xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh cần tăng cường hơn nữa công tác giáo dục đạo đức, lối sống hướng thiện, hành thiện, từ, bi, hỉ, xả, ngã vị tha,



  1. Thích Nhật Từ (2019), Nền tảng giáo dục Phật giáo về đạo đức, Nxb. Tôn giáo.
 

biết thương yêu con người, sống tưởng, trách nhiệm theo các giáo lý của nhà Phật cho quần chúng nhân dân, đặc biệt thế hệ trẻ, học sinh, sinh viên, những chủ nhân tương lai của thành phố đất nước.
Năm là, trong quy hoạch, xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh cần phát huy hơn nữa tinh thần tích cực, chủ động, năng động, sáng tạo của mỗi người dân thành phố. Con đường Phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh phải của nhân dân, cho nhân dân, nhân dân do chính nhân dân thành phố Hồ Chí Minh quyết định.
Sáu , trong quy hoạch, xây dựng phát triển bền vững thành phố Hồ Chí Minh cần phát huy hơn nữa truyền thống đoàn kết, tương thân tương ái, chia ngọt, sẻ bùi, đồng cam cộng khổ như trong giáovề Giới Lục hòa (Lục hòa Kinh pháp, Lục hòa cộng trụ) của nhà Phật lịch sử hình thành phát triển của Phật giáo thành phố Hồ Chí Minh, cùng nhau nỗ lực cố gắng phấn đấu xây dựng phát triển thành phố Hồ Chí Minh trở thành đô thị hiện đại, năng động phát triển bền vững.
  1. KẾT LUẬN
Trải qua hơn 300 năm hình thành phát triển, vớitưởng từ bi, hỉ, xả, ngã, vị tha, hộ quốc an dân, đạo pháp đồng hành cùng dân tộc, Phật giáo đã, đang sẽ tiếp tục đồng hành cùng với nhân dân thành phố Hồ Chí Minh (trước đây Sài Gòn - Gia Định) trong quá khứ, hiện tại tương lai. trên hành trình hướng tới mục tiêu xây dựng phát triển thành phố Hồ Chí Minh trở thành thành phố hòa bình, an toàn, ổn định, hội nhập, thông minh, hiện đại, năng động, xanh, sạch, đẹp, thân thiện phát triển bền vững không thể thiếu vắng vai trò, đóng góp những cống hiến to lớn của Phật giáo thành phố.

***




Tài liệu tham khảo
C.Mác, Ph. Ăngghen (1993), Toàn tập, tập 12, Nxb. Chính trị quốc gia, Nội.
Giáo án rèn nhân cách lớp ngũ giới đức hiếu sinh, 2012, Nxb. Tôn giáo. Nguyễn Lang (1994), Việt Nam Phật giáo sử luận, tập I .
Thích Minh Châu (1991), Đại tạng kinh Vit Nam, Kinh Trường bộ, tập 1, Viện nghiên cứu Phật học Việt Nam, ấn hành.
Thích Minh Châu (2013), Đai tạng kinh Việt Nam truyền, Kinh Tương Ưng bộ, Phẩm Tự mình làm hòn đảo, tập 1, Nxb. Tôn giáo.
Thích Minh Châu (2016), Kinh Pháp , Nxb. Phương Đông.
Thích Nhật Từ, Thích Đức Thiện (2019), Phật giáo cách mạng công nghiệp 4.0, Nxb. Hồng Đức.
Thích Nhật Từ, Th Đức Th n (2019), Cách tiếp cận của Phật giáo tiêu thụ trách nhiệm, phát triển bền vững, Nxb. Hồng Đức.
Thích Nhật Từ (2019), Nền tảng giáo dục Phật giáo về đạo đức, Nxb.
Tôn giáo.
Thích Thông Lạc (2011), Những lời gốc Phật dạy, tập 2, Nxb. Tôn giáo.
http://btgcp.gov.vn/Plus.aspx/vi/News/38/0/245/0/3049/Al- bert_Einstein_va_dao_Phat
http://www.daophatngaynay.com/vn/phat-phap/buoc-dau-hoc- phat/dao-phat/7262-Nguon-goc-cua-dao-Phat.html
http://www.chuabuuchau.com.vn/chuong/-phong-trao-dau-tranh- cua-phat-giao-mien-nam-viet-nam-1963---nhin-tu-ho-so-luu-tru- bo-ngoai-giao-mi-pgs.ts.-truong-van-chung_39263.html
https://vpub.hochiminhcity.gov.vn/portal/home/van-ban/de- tails.aspx?v=68113


 

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây